24 - De diatonische modulatie

Wanneer tijdens een stuk van toonsoort wordt gewisseld, noemt men dit verschijnsel moduleren.
Er bestaan drie modulatietechnieken, waarvan de diatonische de eenvoudigste is.

Bij de diatonische modulatie wordt een akkoord genomen wat zowel in de uitgangs- als in de doeltoonsoort voorkomt.
Dit akkoord ondergaat een functieverwisseling.
Bij deze modulatietechniek kan gemoduleerd worden tussen twee toonsoorten,
die maximaal twee voortekens van elkaar verschillen.

In de onderstaande tabellen zie je de toontrappen vergeleken tussen C-en G-majeur;
g-mineur en F-majeur; en C-majeur en e-mineur:

Uit het overzichtje blijkt dat je via vier akkoorden van C naar G kunt moduleren,
via slechts een akkoord van g-mineur naar F en via drie akkoorden van C naar e.
Een modulatieformule van g naar F zou er als volgt uit zien:

Het akkoord dat voor de functieverwisseling wordt gebruikt heet het spil-akkoord.
Na het spilakkoord moet direct de cadens in de nieuwe toonsoort volgen.
Probeer zo lang mogelijk door te werken in de oude toonsoort, tot dat blijkt dat dit niet meer kan.